Từ điển · Nhóm Âm thanh · Mục 1 trên 7

Chó sủa từng hồi ban đêm

Mốc quy chiếu

Hai giờ sáng, con chó nhà cuối ngõ bỗng sủa một tràng, mấy con khác hùa theo. Im được mười phút lại sủa. Đã tỉnh rồi thì nằm chờ đợt tiếp theo, không ngủ lại được.

Nếu bạn nhận ra cảnh này, mục từ dưới đây là về nó.

Tiếng chó sủa là tiếng ồn từng đợt: ngắn, to, không đoán trước. Với loại ồn không liên tục như vậy, Hướng dẫn tiếng ồn ban đêm châu Âu của WHO (2009) dẫn lại WHO 1999 rằng mức nhiễu giấc ngủ tương quan tốt nhất với mức đỉnh LAmax [1]. Bảng ngưỡng của hướng dẫn ghi: LAmax trong phòng từ 32 dB đã có thể gây cử động người khi ngủ, từ 35 dB gây thay đổi cấu trúc giấc ngủ, và từ 42 dB gây thức giấc trong đêm hoặc dậy quá sớm [1].

Tiếng sủa vượt các mốc này khá dễ. Một báo cáo đo âm học ở Mỹ ghi tiếng chó sủa thường ở mức 58–70 dBA, đo tại ranh giới một nhà ở cách nơi nuôi chó khoảng 53 m [3]. Trong các trại nuôi nhiều chó, nghiên cứu của Sales và cộng sự ghi mức đỉnh thường xuyên vượt 100 dB, mức tương đương 65–100 dB [2]. Theo WHO, cửa sổ hé mở thường chỉ giảm 10–15 dB từ ngoài vào trong [1]. Theo tính của chúng tôi, một tiếng sủa 60 dBA ngoài cửa sổ hé mở có thể vào tới phòng ở khoảng 45–50 dBA, trên mốc 42 dB. Đây là ước tính minh hoạ, phụ thuộc rất nhiều vào khoảng cách và cửa.

WHO cũng lưu ý chưa có cách đếm số sự kiện ồn được chấp nhận chung [1]. Vì vậy số đêm bị đánh thức và số đợt sủa mỗi đêm là thông tin ghi chép thực tế quan trọng hơn một con số trung bình cả đêm.

Tự kiểm tối nay

(1) Ghi nhật ký 7 đêm: giờ bị đánh thức, có nghe tiếng chó không, ngủ lại mất bao lâu. (2) Đặt điện thoại cạnh gối, bật ứng dụng ghi âm hoặc đo âm có ghi mức đỉnh (LAmax) cả đêm; sáng ra xem các đỉnh trùng với giờ tỉnh không. (3) So mức đỉnh trong phòng với các mốc WHO: 35 dB thay đổi cấu trúc giấc ngủ, 42 dB thức giấc [1]. (4) Thử đóng kín cửa sổ phía có chó một đêm và so lại; cửa đóng thường cách âm tốt hơn hẳn cửa hé [1]. (5) Nếu nguồn là chó nhà hàng xóm, mang nhật ký và bản ghi khi nói chuyện; với nhiều người, bước này hiệu quả hơn đo đạc. (6) Giới hạn: ứng dụng điện thoại không phải máy đo chuẩn, thường đọc sai ở mức thấp; kết quả dùng để so giữa các đêm, không dùng để kết luận vi phạm.

Vì sao mục này khó

Tiếng sủa ngắn và ngắt quãng, nên mức ồn trung bình cả đêm có thể thấp trong khi từng đỉnh đủ làm thức giấc; đo bằng một con số trung bình dễ bỏ sót [1]. Người bị đánh thức thường chỉ nhớ mình 'tự nhiên tỉnh', vì tiếng sủa đã dứt khi tỉnh hẳn. Ngoài ra, khi đã tỉnh, việc chờ đợt sủa tiếp theo làm khó ngủ lại hơn chính tiếng ồn.