Buồn ngủ ban ngày dù ngủ đủ giờ

CDC khuyến nghị người lớn 18–60 tuổi ngủ từ 7 giờ trở lên mỗi đêm [1]. Cũng CDC liệt kê 'thấy buồn ngủ hoặc mệt dù đã ngủ đủ' là một dấu hiệu của giấc ngủ thiếu hoặc kém chất lượng [1]. Ngủ đủ giờ trên giường chưa chắc là ngủ đủ: thời gian nằm khác thời gian ngủ thật, và giấc ngủ bị chia cắt nhiều lần cũng làm ban ngày uể oải.

Công cụ phổ biến để đo mức buồn ngủ ban ngày là Thang buồn ngủ Epworth (ESS): bảng tự trả lời 8 câu, mỗi câu 0–3 điểm, tổng 0–24 [2]. Theo trang chính thức của thang, tổng điểm 0–10 là khoảng bình thường; 11–24 là các mức buồn ngủ ban ngày quá mức tăng dần: 11–12 nhẹ, 13–15 vừa, 16–24 nặng [2]. Thang có bản quyền, cần giấy phép để sử dụng [2].

Một nguyên nhân hay bị bỏ sót là ngưng thở tắc nghẽn khi ngủ. AASM mô tả phần lớn người bệnh ngáy to và thường xuyên, xen những khoảng im lặng khi luồng khí bị chặn; các lần ngừng thở hoàn toàn kéo dài ít nhất 10 giây, làm giấc ngủ bị chia cắt và thường gây buồn ngủ ban ngày quá mức [4]. Theo AASM, khoảng 80–90% người lớn mắc bệnh này chưa được chẩn đoán [4]. Các nguyên nhân khác gồm chứng ngủ rũ (narcolepsy) với biểu hiện buồn ngủ, khó tỉnh táo ban ngày và ngủ thiếp đi đột ngột [5], cũng như nhiều tình trạng sức khoẻ, căng thẳng, trầm cảm hay thay đổi nội tiết [7].

Buồn ngủ khi lái xe là nguy hiểm trực tiếp. Cơ quan an toàn giao thông Mỹ ước tính năm 2017 có 91.000 vụ tai nạn được cảnh sát ghi nhận liên quan tới người lái buồn ngủ, và cho rằng con số này thấp hơn thực tế [6].